Πλευρίτιδα-Πλευριτική συλλογή

 

Μεταξύ του θωρακικού τοιχώματος και πνευμόνων υπάρχει ένας λεπτός υμένας ο οποίος ονομάζεται υπεζωκότας. Αυτός αποτελείται από 2 τμήματα (πέταλα):

  • ένα εσωτερικό (σπλαγχνικός υπεζωκότας) το οποίο καλύπτει τους πνεύμονες
  • κι ένα εξωτερικό (τοιχωματικός υπεζωκότας) το οποίο καλύπτει το θωρακικό τοίχωμα

Τα 2 πέταλα του υπεζωκότα σχηματίζουν μία κοιλότητα μεταξύ τους η οποία περιέχει μία μικρή ποσότητα υγρού (πλευριτικό υγρό) και η οποία σε φυσιολογικές συνθήκες είναι λιγότερη από 1ml. Το υγρό αυτό λειτουργεί σαν λιπαντικό (αποφυγή τριβής μεταξύ των πετάλων του υπεζωκότα κατά τις αναπνευστικές κινήσεις).

Η αύξηση αυτής της ποσότητας του πλευριτικού υγρού, η οποία συμβαίνει μόνο σε παθολογικές καταστάσεις, ονομάζεται πλευριτική συλλογή

Το πλευριτικό υγρό μπορεί να αφορά μόνο το ένα ημιθωράκιο ή και τα δύο (αμφοτερόπλευρη πλευριτική συλλογή).

Η συλλογή αίματος: αιμοθώρακας (πχ μετά από τραυματισμό του θωρακικού τοιχώματος)

Συμπτώματα

  • Δύσπνοια
  • Πόνος στο θώρακα κατά τις αναπνευστικές κινήσεις
  • Ξηρός βήχας

Αιτίες πλευρίτιδας

Οι αιτίες αύξησης του πλευριτικού υγρού είναι πολλές. Πολλά νοσήματα των πνευμόνων, της καρδιάς αλλά και άλλων συστημάτων, μπορεί να προκαλέσουν πλευρίτιδα. Μερικά από τα κυριότερα εξ αυτών:

  • Λοιμώξεις (πχ. πνευμονία)
  • Ειδικές λοιμώξεις (πχ.φυματίωση)
  • Νεοπλασίες
  • Λεμφώματα
  • Μεσοθηλίωμα
  • Πνευμονική εμβολή
  • Ρευματοεδής νόσος & άλλες διάμεσες πνευμονοπάθειες
  • Καρδιακά νοσήματα
  • Παθήσεις νεφρών
  • Παθήσεις του εντέρου
  • Παγκρεατίτιδα
  • Μετά από χειρουργικές επεμβάσεις στο θώρακα και την κοιλία

Διαγνωστικοί χειρισμοί

  • Παρακέντηση (βιοχημική εξ., κυταρολογική εξ., καλλιέργεια για μικρόβια)
  • Βιοψία υπεζωκότα
  • Θωρακοσκόπηση

Αντιμετώπιση

Η θεραπευτική αντιμετώπιση είναι ανάλογη του αιτίου που την έχει προκαλέσει, όπως για παράδειγμα η αντιβίωση σε περίπτωση που οφείλεται σε πνευμονία, η αντιφυματική αγωγή όταν αιτία είναι η φυματίωση ή απλώς διούρηση όταν είναι αποτέλεσμα καρδιακής ανεπάρκειας.

Σε περίπτωση μεγάλης πλευριτικής συλλογής η οποία είναι δυνατόν να προκαλέσει δύσπνοια, αφαιρείται με παρακέντηση.

Αν η παραγωγή πλευριτικού υγρού είναι ταχεία (πχ. σε κακοήθεις νόσους), τότε μπορεί να τοποθετηθεί ειδικός σωλήνας παροχέτευσης με αναρρόφηση κι εν συνεχεία γίνεται «πλευροδεσία» (έγχυση ορισμένων ουσιών μέσα στον υπεζωκότα , οι οποίες δημιουργούν συμφύσεις και αποτρέπουν την ανάπτυξη υγρού).

Ειδικός σωλήνας παροχέτευσης με αναρρόφηση απαιτείται επίσης και σε εμπύημα (πύον)